Veröffentlicht in Plattdeutsch

de Tied.

city-997390_640

 

 

Wat is de Tied ?

Wat is de Tied, wat deit see mi –
häst du di dor allmoal noa froacht?
Wat do ikk hör woll foaken säär,
wenn ikk hör ankiek as een Ploach.

Wat is de Tied, wat givt see mi
an good Belääv un Haartensfreud
wenn see mit Tied lett föör Plesäär
un woahrt mi föör so mennich Meut.

Wor is de Tied, wor is see blääven –
seech blods noch hör Footstapperee,
as Teeken van vergoahnet Lääven
an d’ Kant van d’ upgewöölte See.

Wat moakt de Tied in tokoamen Tieden,
wor löpt see hen, wat will see doon –
sücht see de Tied woll all van Wiiden
wor Minschenwaark drocht Düwels Kron …?

© ee

Advertisements
Veröffentlicht in Plattdeutsch

Wor is d’ aal blääven …

new-york-1078135_640

.

 

 

Wor is d’ aal blääven …

Een lange Reis geit nu to Ennen
van wiet her dreef mi dat noa Huus
ikk hoap up Minschen de mi kennen
un flücht vöör frömmdet Woordgebruus

ikk hööch mi up mien Modersproak
fööl all de Waarmte strieken
bün blied dat Weltens griese Doak
vöör dit Gefööl deit wieken

doch as ikk dör de Stroaten steuster
söök vertwiefelt Kaark un Krooch
maark ikk dat ikk vergäävens leuster
un mi mien Hoapen drooch

hier is nix mehr ut mien Besinnen
is nix mehr wat mien Denken eit
ikk kann nu wüggelk nix mehr finnen
blods Koal de mi up d’ Föölen schleit

© ee

 

 

china-753385_640

 

 

Veröffentlicht in Plattdeutsch

Ovscheed van Moder…

farewell-961598_640

.

 

Ovscheed van Moder…

Oach, weets du d’ noch …
ikk weet dat noch.

Besinnst di noch …
ikk besinn mi noch.
Süchtend koamen mennich Froagen
ikk spöör wu hör dat Haart upgeit
see kikkt retuur in Jungtieds Doagen
as see tägen mi an d’ Moorkuul steit

vergääten sünd de Olldachssörgen
see föölt sükk wäär as junget Wicht
dat nich denkt wat givt dat mörgen
dat nich weet woarüm see schwicht

saacht goa ikk een Trää bi d’ Sied
loat hör alleen in hör Bedenken
wiel ikk spöör dat dit ‚ganz Wiet’
hör endlich Ruh un Frää deit schenken

disse Momang an Moorkuuls Wischen
dit indüüken in ‚fröer moal’
dit ‚Nu in Güstern’ mit nix dortüschen
dat is de Läävensgrens hör Poahl .

© ee

 

 

depression-72318_640

Veröffentlicht in Plattdeutsch

Een van us . . .

foot-336914_640

 

 

 

Een van us . . .

Lütt – Matten steiht dor an de Stroat
een Meter un een bäten
he kikt so plietsch un so akroad
is stoadich bloß an äten

In d’ rechter hett he ‘n Stükk Schinken
in d‘ linker Füüst een Knüben Brod
sien Oogen sünd as Sterns an blinken
sien Bakken lüchten gleunich rod

Van smörgens bit oabens is he an wenken
as wenn he dirigeeren moot
deit jedereen sien Lachen schenken
ov de nu schlecht is – ov is god

So mennich een de mach woll särgen
de Jung is nich ganz dääch in d‘ Kopp
denk dat man d‘ hier blods aal kann börgen
villicht löpst du ok bold Galopp

© ee

 

Veröffentlicht in oostfreesches Platt, Plattdeutsch

Dat Akkermantje.

14088476_1074472702628790_3577705723164003067_n

.

Dat Akkermantje mit sien Wippsteert,
dat drippelt flink dör de Natur
un kikkt mit blitzend blengrich Oogen
noa allens wat dat Schluken weert.


Sien Beenen sünd hoast nich to kennen –
su splidderich un hoagelfien –
dat dücht as Fleegen, nich as Rönnen,
weet sülven nich, wat dat schall sien.

©ee

 

(Den Namen „Ackermanntje“ erhielt die Bachstelze durch ihr Folgen des Pfluges in der Ackerfurche, wobei sie aufgeworfene Kleintiere aufnahm.)

Dat Akkermantje mit Wippsteert.

Wenneer de Hornung as de tweede Schneemoant in d‘ Joahr to Ennen geit un use iisfaste Frünnen in Fedderkleeär sükk noch an de Futterstäen, de wi hör föör de kole Joahrstied in d‘ Tuun un bi Huus inricht hevvt, höögen, denn wiest sükk all een Tochvoagel as Vöörjoahrsbeeder. Dat Akkermantje, ov ok woll in Düütsch ‚die Bachstelze‘, is to disse Tied all ut sien südersch Winterkarteer trüch. Dissen Voagel is nich to verkennen, wenn he up hooge splidderige Beenen mit stoadich wippenden Steert as een Diva up Stelzen an de Woaterskant hen un hertrippelt, üm denn tomoal in d‘ Woater to wesseln üm dor Fleegenlarven un Käfertüüchs to vertilgen. Trüch up d‘ Drööchte flücht see ok woll as “Flattermantje” körte Strekken achter Fleegen an, de see ok furs spitzschnoablich to foaten kricht.

Akkermantje-Wiefke un Akkermantje-Keerlke sünd bi de glieker Gröttde un glieker Klöär hoast nich utnannertohollen.

Schwaart/witt an Kopp, Kehl un vörderst Böst, een hellergriesen Pukkel, witt van ünnern un een steenschwaarten steert mit witte Butenkennung.

Bi d‘ Lopen hollt see de Nikkopp, de Rürch un de wippende Steert jümmers in de Wachtglieke. Akkermantjes, ok ‚Bachstelzen‘ wesseln jümmer in groode Drufeln van de Sömmerdachs nordersche in de Winterdachs südersche Waarmte, worbi bi d‘ Fleegen van Süd noa Nord toeers de Mannslüüd sükk van d‘ Drufel ovsetten um hör ole Nüssel-Rebetten wäär to besetten. Is en Keerl denn in sien Vöörtiedskuntrei ankoamen, kikkt he sükk een hoogern Stää ut, van de he luuthalsich mit “Dischiwid” ropen de anner Akkermantjes, ov ‚Bachstelzen‘, künnichmoakt dat he wäär dor is, un dat dit sien Rebett is, in de nümms anners van sien Oart wat to söken hett. Hett he denn oaber een Wiefker in de Nööchte van sien Woahnstää utmoakt, denn is he flink dorbi, dor in Hen un Her üm hör totodanzen. He plustert sükk up as en Grooten un wiest hör dorbi ovwesselnd sien schwaarten Hauw un sien schwaarte Kehl. Sien schkarpe “Tsi-litt” Luuden moaken dat Bild ok föör de Oohrn rund. Hett he mit sien Künsten dat Wiefken örnlich wat vöörmoaken kunnt, denn antert see mit saachten “Zi zi zi” Luuden, üm noa een poar moal in de Hööchte springen mit hüm Hochtied to fieren. Dornoa söken sükk de beid en Stää, an de see in Ruh nüsseln köänt – worbi dat Wiefken jümmers dat letzde Woord hett.

De Nüstbooeree ut Plantendeelen un lichte Takken, Gröönweek un fiene Wuddels moaken He un See as Part – man bi dat Binnerste utstaffeern mit lüütji Pennen, Plantenwull un Deertenhoar, dor is He buten vöör – dat beschikkt See alleen.

Akkermantjes, ok ‚Bachstelzen‘, sünd eelich in de opene Wiede in Huus. Wiel dat dor oaber mit de Natur bi us nich mehr allto bestich üm steit, sünd see de Minschen noa hör Woahnploatzen achterantrukken, üm dor in Müürlokken, or manken de Dakksporen ünner Reit- ov Ticheldakken to nüsseln un to bröden.

Dat Akkermantje-Wiefken, de Froo ‚Bachstelze‘, lächt ingangs de Gras- ov Ostermoand Stükk ov wat fief bit särß düsterbrunsch sprenkelde hellerde griese Eieren, de bit up ov un to moal van hüm bi d‘ Bröden uthelpen, allennich van Akkermantjes Wiefke, ok ‚Froo ‚Bachstelze‘, waarmhollen worden. Elben Doagen düürt dat meist, bit de beid Öllern Akkermantjes hör Noakoamen in de Welt begrööten köänt, de, wenneer see denn dor sünd, noch good veertein Doach van Moder un Voader in d‘ Lääven rinföört warden.

Hör Pennenkleed is böversieds aschgries un noch temmlich eenklörich.

Wenneer dat an d‘ tweede Bröden geit, hollt dat Keerlke van sien Fleutenhöchte ut bi de anner Voagels mit saachte Luuden dat Weeten üm sien Rebett-Anspröäk woak. Wenn een dat moal nich föör eernsthaftich hollen deit un meent, sükk dor breetmoaken to köänen, de kricht van de Öllern flink wat anners to weeten. Sülvst Griepvoagels mit Jank up lütji Akkermantjes, ov ‚Bachstelzenküken‘, hevvt all foaken en Fleech moaken mußt, wenneer de düllen Öllern up hör doalgungen.

Veröffentlicht in Plattdeutsch

Leben. Ewald Eden.

baby-718146_640

.

 

 

Moal so bilangskääken an ….

Nägenteinhunnerdveerunveertich,
in de kole Wihnachstied,
dor keem Sophie to lirgen,
denn bi hör wee d’ bold sowiet.
Dat Lääven in hör Liev – denn schwoaren,
wull an d’ Lücht – een Jung wuur geboren.

Buten wee grood’ Kreechsgelaarm –
in d’ Willehadbunker läch man dat Kind hör in d’ Aarm.
Wiel dat net vöör Hillichoabend geböör,
keem de witten Süstern as een Teeken dat vöör.
So leech he in sien eerste Doagen
in d’ Winachskrüpp, statt in d’ Kinnerwoagen.

Een lütt Settji loater – de Kreech wee vöörbi –

har dat Lääven hüm all good in d’ Kiwi.
Elker Dach, de Gott warden leet,
seech he sien Moder düchdich in Schweet.
He hukel stilkens in sien Wilgenkörf
ov bi d’ Schwaartschlachten, bi d’ Teehannel,
ov bi d’ stuuken van Törf.

De Welt um hüm to, de proot blods up Platt,
denn mit Hochdüütsch deen de Minschen verschmachten –
Sauerkraut’ wee föör hüm Suurkohl ut d’ Fatt,
doarüm bruks he up Äten ok nie laang to wachten.
Mit veer Joahr de he all Zeitungs lääsen –
bibrocht har hum dat liekers keeneen –

Moder meen blods, dat wee woll sien Wääsen,
denn mit särß Moant leep he joa ok all alleen.
Noa d’ School gung he blossich mit Övergedüür,
see broch hüm nix Neeäs –
see wee för hüm so, as een utgebraant Füür.

Gymnasium un Hooge School, de kunn man vergääten –
üm de to betoahlen har in d’ Knipke een Uul denn säten.
Up een Kaarkenamt schull he studeern –
schlooch de Paster sien Moder vöör –
see wies hüm ov so een Tüünkroam verrafftich de Buterdör.

Eenzich dat wesseln van hier hen noa dor,
dat mook hum nix ut – dat full hum nich schwoar.
Noa Voslapp, as dat aarm Lüü Karteer,
keem Oostfreesland mit sien hochmoorich Meer.
Dor harn de Minschen woll sinniger Blood –

see kennden dat Lääven as Leechwoater un Floot.
In sien Tied in de rheinschen Hüdelbargen,
mang Wupper un Itter, tüschen Lenne un Ruhr,
seech he Gesellschkupp üm Soaken sükk targen,
de hüm so bedüdelk schien’n as Karsen in Suur.

As Müürker leep he dor dör de Läär –
as he dat kunn, dor wuß he,
he wull noch wat mehr.
Noa een Verwiel in disse suure Kaarsentied
trukk’t hüm wäär noa Nörden,
wor de Hääven so wiet.

In Schliektau läär he dat Fräsen un Schliepen –
kunn lopend Maschin’n so in d’ Haart ringriepen.
Dat Fastland wee hüm nich Freeheit genooch –
he mook een Stapp wieder,
noa d’ Eiland up d’ Günntsied van d’ Dornumerlooch.

Nördernee, mit sien Wiede in Dünen un Strand,
wee een Tiedlang föör hüm dat hillige Land.
Hier läär he wat Dennst is an stuure Doagen,
de in d’ Kaiserhoff Äten un Drinken updroagen.
Hier kreech he to weeten, wat Lääven bedütt,
wenn ut Leevde een Haart in dat annere schütt.

Doch deen dat hör Öllern de beiden nich günnen –
reeten de Leevde dries kört as schedderich Plünnen.
So trukk he denn wider sien Läävenspadd –
leet sien Seel överall äten – doch wur nargends woll satt.
De Welt seech hüm in alle veer Winden,
doch dat wat he söken de, dat kunn he nich finden.

Moalern un Dischlern hett he noch läärt –
hett Huusen boot – moal rechtsrüm un ok moal verkeert.
Wenn de annern noa Fieroabend
in de Krööch gung’n un soapen,
is he in de ollen Philosophen rinkroapen.

Hett Woater söächt in knalldrööge Wüsten,
wor Minschen keen Drüppje to drinken funn’n –
hett Netten strikkt an schmachtige Küsten,
dat de Minschen sükk wat to Äten fangen kunn’n.
Doch bi aal dat – dat wuß dor he, dor kunn he nich blieven,
dat wee blods een tohörn, een sammeln un sichten.

As he upletzt denn anfung to schrieven –
brorch aal sien Belääven rein to Papier – dor wuß he –
du büst bestimmt ton vertell’n van Geschichten,
un dat deit he nu mit een heel büld Pleesäär.
Beschrifft Minschen un Deerten un ok woll noch mehr.

© ee

.

letter-1173830_640

 

Veröffentlicht in Plattdeutsch

De Buurnhoff.

farm-1532970_640

De Buurnhoff.

De Grodmaid putzt de Speegeleier
de Köäkenfrünnd – de sücht hör to
de Lüttmaid steit an d‘ Botterdreier
Burinski de sitt ünner d‘ Koo

Jan neit as maal dat Korn ut d‘ Frücht
de Buur strokelt de Peer
Opa wiest mit Stokk in d‘ Lücht
hüm doon de Knoaken säär

Oma hett dat Schkoap bi d‘ Steert
dat lett hör nich an d‘ Titt
dat Schwien dit bösselige Deert
mit Schnuut dör de Kantüffels ritt

De Jüngst Deern sitt up d‘ Zägenbukk
mit d‘ Tittbuddel in d‘ Hannen
Tant Hannoa schwienkert mit Rukk-Zukk
un klöätert mit de Kaarnmelkskannen

Dat öllste Wicht – de deit studeern
see faarft sükk jüüst de Noagels
see hett een büld in d‘ Lääven geern
lett as een bunten Voagel

Tini – de dortüschen wee –
steit hochkant in de Röven
de Runkeln kricht dat schwaartbunt Vee
de Melisknull’n kanns Sprit ut pröven

In d‘ Heufakk – dor spiegöäkert Diedel
he jachtert achter d‘ Höner her
he schufft de Eier in sien Büdel
jüüst ünnern – sünd see Eierschmeer

Fidi – wat de Unkel is
in Kopp is he een bäten kruus
doch een – dat weet he heel gewiß
he is in d‘ Kooschiet woll in Huus

Sien Mersfolt as Paroadestükk
kunn he een Pries up kriegen
de Jauch schlääpt he up d‘ Land mit Jükk
verdeelt de in de Riegen

Hier geit dat Lääven düchdich rund
moalt Kringels un Kreiulen
de Dach de is hoast mehr as bunt
schnaas is de Hund an huulen

© ee

.

peasant-482727_640

Veröffentlicht in Plattdeutsch

Winter 1947/48

bakery-567375_640

.

 

 

Winter 1947/48

Bi Ulfers an de Bakkstuuvschieven
drükkt sükk een jung de Nöäs rein platt
he luurt nich up d’ Gespensterdrieven
in d’ Ooch sitt hüm dat Krinthenfatt

Tomoal kummt dor een Aarm van achtern
mit een Stükk lekker söten Stuut
he deit nu glieks noa Huus to jachtern
un schlikkt sükk üm sien Zukkerschnuut

So sett de Bakker bunte Blömen
in mennich lüütji Kinnerhaart
un de hevvt denn ok wat to dröömen
hör Welt is nich mehr heel so schwaart

© ee.

.

toast-831687_640

Veröffentlicht in Plattdeutsch

Inhusersiel …

brixham-harbour-1406907_1280

.

 

 

 

Inhusersiel …

Wat wee dat hier een moie Tied
man har de Doach so recht to foaten
wat gung van hier dat Ooch so wiet
ikk kann di ut mien Haart nich loaten

Ikk hör de Handörgel noch schmüstern
wenn schnoabens dat Lucht all sinnich wur
denn seeten wi bit hen in düstern
lusterten Vertelln van mennich Tuur

De Röäk van d’ Törffüür trukk gediegen
över d’ Diek un langs dat Deep
dukelnd Hüüs in lange Riegen
dat wee as wenn dat Dörp all schleep

Ov un to een heesterk Galpen
as wenn de Nacht sükk sülvst verfäärt
ludet Schakkern – saachtet Schalpen
Ruh un Frää de Tied geböört

De Hääven wee as sieden Linnen
de Lücht streek as een zoarten Hand
us wee as kunn’n wi blods noch winnen
in dissed wunnerboare Land

Vöörbi is all dit moie Föölen
du büst nich mehr – mien oled Siel
ikk moot nu eers mien Haartblood köölen
ann’s stoa’k hier glieks – un blaar un giel.

© ee

brixham-1400190_640

Veröffentlicht in Plattdeutsch

De Puustmusik.

11242545_861474573928605_375408627592483653_n

 

.

 

De Puustmusik.

Harm har sied länger Tied all wat Grötters vöör. Een heelen Riech Dannen wull he inschloahn – de Richels langs de Peerweiden mussen noakeeken un utbeetert worden un dat Schüürdakk bruks een poar neä Reidpuppen. De Wintertied har dat nich goan, denn in d‘ Novembermoand trukk all de koahle Fröst över d‘ Land. He har aal dat, wat he to foaten kriegen kunn, iisfast moakt, un denn leech wäkenlang bültenhoch de Schnee – bit över Nacht landswiet tomoal enkeldeep dat Woater stunn. Dat Quekksülver wee up Schlach van handbreet ünner Iis bit tein Groad Waarmte hochklautert.
Dor flooch een as Minsch de Brägen joa bold bi wäch – wu schull de Natur dat eers ankoamen. In de letzde Doagen wee dat Wäär ümschloan – de Stiem weih stief ut Südoost – he stunn richtich moi fast in een Richt. Dat Land drööchte so flink, as Harm sien Halsgatt bi d‘ danzen up d‘ Maibaal. Bestiger kunn d‘ nich lopen.
De Wääk över har Harm dat Reev all aal tosoamenkrüdelt. Soaterdachsmörgens gung dat los. De heele Kägelclub stunn up d‘ Brett, üm Harm to helpen. Bi Schlukk un Beer kunnen de Mannslüü ok woll düchdich schwadroneern – wenn d‘ denn üm gung, deen see dat oaber ok wiesen.
To Middach geev dat Boonenszopp – mit örnlich Mettwurst un een goden Remmel Spekk dor manken. För so een Koppel schmachtich Mannslüü to koaken, dat wee Metoa gannich mehr wennt – ’n spierke toveel Sollt wee woll in d‘ Pott koamen – oaber een häntigen Läpel brannich Stükkenkluntje an de Szopp – un allens wee wäär in de Riech. Denn noch Stükk ov wat Schlukken achteran – un de Äter weesen tofrää. Metoa hööch sükk, dat see de Mannslüü aal satt futtert har – un Oma meen, de Keerls harn woll dree Doach nix in d‘ Pans krägen.
Noa d‘ Middachäten wur mit aal Mann noch ähm dree Stünn’ns rejell wat doan – un denn wee Teetied. Oma seet mirdenmanken de Keerls – un hööch sükk över de Gesellschkupp. So een grooden Toafel keem joa nich so foaken vöör. Jeden har all so’n bäten Klöär över d’ Hemdkroach – ov van de Lücht – ov van de Genever – dat wee woll van beids wat.
Wiel Oma nich mehr bestich hörn kunn, wuur ok woll wat luuder schnakkt – jeden wies mit sien Aarms van hier noa dor un laang wat hen un her üm Prost to särgen – un hoast bi jeder Drei kunns ut de Büksen van de Mannslüü wat zirsen hörn. Moal klung dat heel fien – moal rutter dat mehr as so’n Brummelboar. De Musik schwääf as een Bottervöägel dör de groode Köäken.
Wat schasst ok moaken, wenn de Boon’n sükk röögen un anfangen to scheeten. Nümms de wat dorto särgen, denn jedeneen speel joa mit in dat Konzert.
De Damp van Piepen un Zigaarn hull de Röäk lüütji. To d’ Oabendbrodstied schlurden de Hülpslüü denn aal tofrää noa Huus hen.
Metoa wee rein blied, dat de Dach vöörbi wee. Oma har sükk moal wäär so richtich upklütert, un wee nu reschkoapen möö.
Doch wat sää see noch to Metoa, bevöör see denn in d‘ Butz klauter? Dat wee joa een lüstigen Noamiddach Metoa – ikk hevv gannich wußt, dat us oled Grammofon noch so moie Puustmusik moaken kann.

© ee

ewaldeden